Ngành ô tô tách đôi: Xe điện và phần còn lại
16/03/26
 |
| Rivian, công ty khởi nghiệp sản xuất xe điện, trong tuần này bắt đầu cho phép khách hàng đặt hàng chi tiết mẫu xe thể thao đa dụng R2 mới. Ảnh: Mike Blake/Reuters |
Tuần vừa rồi, loạt thông báo cho thấy ranh giới trong ngành ô tô ngày càng rõ, hãng truyền thống đang lùi bước trước xe điện, các startup phát triển mạnh nhờ sản phẩm rẻ hơn, sạc nhanh hơn. Sự phân hóa diễn ra đồng thời với các thay đổi chính sách tại Mỹ, nơi thị trường xe điện vừa trải qua giai đoạn giảm nhiệt.
Honda hủy kế hoạch tại Mỹ, lần đầu báo lỗ sau nhiều thập niên
Thứ Năm, Honda thông báo hãng sẽ hủy kế hoạch sản xuất ba mẫu xe điện tại Mỹ. Đồng thời cho biết, tập đoàn ghi nhận khoản lỗ thường niên đầu tiên kể từ khi niêm yết cổ phiếu công khai vào năm 1957.
Động thái của Honda tương tự cách tiếp cận thận trọng của nhiều tên tuổi lâu đời. Ford Motor, General Motors và Stellantis, tập đoàn sở hữu Chrysler và Jeep, chịu các cú đánh vào lợi nhuận ở quy mô hàng tỉ USD vì trì hoãn hoặc hủy kế hoạch xe điện, và phải hạch toán chi phí đầu tư nhà máy khiến thời điểm hoàn vốn trở nên xa hơn dự tính.
Trong thông cáo, Honda, doanh nghiệp có cụm sản xuất lớn gần Columbus, Ohio, nhận định tốc độ mở rộng thị trường xe điện tại Mỹ chậm lại do nhiều yếu tố. Bao gồm nới lỏng quy định liên quan nhiên liệu hóa thạch và điều chỉnh ưu đãi cho xe điện.
Chính sách đổi chiều
Sau khi các nghị sĩ Cộng hòa và Tổng thống Trump xóa bỏ ưu đãi cho xe điện, làm suy yếu tiêu chuẩn không khí sạch, doanh số xe điện tại Mỹ suy giảm mạnh. Chính quyền khuyến khích các hãng bán nhiều hơn xe bán tải cỡ lớn và SUV. Trong vài năm tới, các thay đổi có thể cải thiện biên lợi nhuận, xe bán tải và SUV thường đem lại lợi nhuận cao hơn xe cỡ nhỏ. Phần lớn nhà sản xuất vẫn lỗ khi bán xe điện.
Tuy nhiên, các hãng truyền thống đối mặt rủi ro tụt lại khi xe điện rẻ hơn và thực dụng hơn. Chiến tranh Iran và giá xăng tăng khiến xe điện hấp dẫn hơn. Ở giá mua ban đầu, xe chạy pin thường đắt hơn xe dùng nhiên liệu hóa thạch vài nghìn USD, nhưng rẻ hơn đáng kể trong vận hành. Điện có chi phí tính theo mỗi km thấp hơn xăng và ít chịu các cú dao động giá lớn.
Edmunds, trang mua sắm xe, cho biết kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch ném bom, số người mua cân nhắc xe điện tăng lên. Jessica Caldwell, người đứng đầu bộ phận insights của Edmunds, viết trong một báo cáo, những đợt tăng mạnh tại trạm xăng trong lịch sử thường tác động trực tiếp đến suy nghĩ của tài xế về chiếc xe kế tiếp.
Không phải ai cũng rút, nhất là ngoài nước Mỹ
Không phải mọi hãng lớn đều chậm lại. Toyota, Subaru, BMW, Volkswagen và Hyundai nằm trong nhóm giới thiệu thêm nhiều mẫu xe điện với mức giá thấp hơn. Doanh số xe điện vẫn tăng mạnh ở châu Âu và nhiều quốc gia châu Á, bao gồm Trung Đông, cùng với châu Phi. Bức tranh vì thế không đồng nhất theo khu vực.
Rivian và Lucid đặt trọng tâm dưới 50.000 USD
Trong lúc các tập đoàn lâu đời co lại kế hoạch, Rivian và Lucid, hai hãng chỉ bán xe điện, cung cấp thêm chi tiết về các mẫu xe dự kiến có giá dưới 50.000 USD. Mốc giá có thể kéo khách khỏi các đối thủ lâu năm. Dòng xe hiện tại của Rivian và Lucid có giá khởi điểm trên 70.000 USD, vượt tầm với của nhiều người mua.
Thứ Năm, tại buổi trình bày với nhà đầu tư ở New York, Lucid giới thiệu Cosmos, mẫu xe bốn cửa dự kiến bán dưới 50.000 USD. Thiết kế nằm giữa SUV và station wagon. Lucid tuyên bố, Cosmos có thể nạp thêm khoảng 320km tầm hoạt động trong 14 phút. Xe có hiệu năng kiểu xe thể thao với khả năng tăng tốc lên khoảng 96km/giờ trong dưới bốn giây. Lucid cũng thông báo, trong năm nay, doanh nghiệp có kế hoạch mở thêm hơn 40 điểm bán tại Mỹ, châu Âu và Trung Đông.
Lucid đặt trụ sở tại Newark, California. Trong năm nay, hãng dự kiến bắt đầu sản xuất Cosmos tại Ả rập Saudi và bán ra vào năm 2027. Về sau, Cosmos sẽ được sản xuất tại nhà máy ở Arizona, nơi Lucid đang lắp ráp Air, sedan hạng sang, và Gravity, mẫu SUV. Lucid thuộc sở hữu chi phối của Quỹ Đầu tư Công Ả rập Saudi.
Rivian, doanh nghiệp sản xuất xe bán tải điện và SUV điện tại Illinois, có trụ sở tại Irvine, California, cung cấp dịch vụ đặt cấu hình chi tiết cho R2, mẫu SUV cỡ trung. Giai đoạn đầu chỉ có bản hiệu năng giá 58.000 USD. Theo website Rivian, vào năm sau, bản tiêu chuẩn sẽ ra mắt với giá 48.500 USD. Cả Rivian và Lucid đều đang lỗ và cần chứng minh với nhà đầu tư họ có thể tồn tại đủ lâu để đạt lợi nhuận.
Cái giá của việc đổi hướng
Trong năm nay và các năm tới, Honda ước tính chi phí cho việc đổi hướng liên quan xe điện lên tới khoảng 15,7 tỉ USD, đồng thời cho biết, khoản lỗ ròng của năm tài khóa kết thúc trong tháng này có thể lên tới khoảng 3,95 tỉ USD. Honda miêu tả tình hình lợi nhuận “vô cùng thách thức”, do chịu thêm tác động từ việc lợi nhuận của xe xăng và hybrid suy giảm do ảnh hưởng của các mức thuế quan mới áp đặt.
shared via nytimes,
