“Nữ hoàng lon đồ uống” Trung Quốc Guan Yuxiang xây dựng đế chế kinh doanh 1,4 tỷ USD sau khi nghỉ hưu
22/12/25
 |
| Trong chuyến đi đến Hải Nam năm 1994, GuanYuxiang quan sát thấy rất nhiều nhà máy sản xuất nước ngọt chủ yếu nhập nguyên liệu đóng gói từ Đài Loan và Hàn Quốc. Ảnh: Anue |
Ở tuổi 50, khi nhiều người chọn khép lại sự nghiệp để tận hưởng cuộc sống an nhàn, Guan Yuxiang lại bắt đầu một hành trình hoàn toàn mới. Không vốn lớn, không danh tiếng thương trường, người phụ nữ xuất thân là công nhân nhà máy đã xây dựng từ con số không một đế chế sản xuất lon đồ uống, đưa doanh nghiệp đạt doanh thu hơn 10 tỷ NDT/năm – tương đương khoảng 1,4 tỷ USD. Tại Trung Quốc, bà được gọi bằng những cái tên đặc biệt: “Nữ hoàng lon đồ uống” và “nữ công nhân nghỉ hưu vĩ đại nhất”.
Từ công nhân nhà máy đến quyết định khởi nghiệp muộn
Guan Yuxiang sinh năm 1939 tại Thẩm Dương, tỉnh Liêu Ninh, vùng Đông Bắc Trung Quốc. Năm 19 tuổi, bà bắt đầu làm việc tại một nhà máy ở Bắc Kinh. Giống như nhiều người cùng thế hệ, bà gắn bó trọn vẹn hơn 30 năm với một doanh nghiệp duy nhất và nghỉ hưu ở tuổi 50.
Nhưng với Guan Yuxiang, nghỉ hưu không đồng nghĩa với dừng lại. Khi rời nhà máy, bà không chọn sự ổn định, mà quyết định bước vào con đường kinh doanh – lựa chọn đầy rủi ro đối với một phụ nữ trung niên trong bối cảnh kinh tế Trung Quốc đầu thập niên 1990.
Doanh nghiệp đầu tiên của bà chuyên sản xuất thiết bị và đồng hồ đo vật lý, nhưng nhanh chóng thất bại. Thay vì bỏ cuộc, bà coi đó là bài học buộc mình phải thay đổi tư duy: không thể làm kinh doanh chỉ bằng ý chí, mà phải bắt đầu từ nghiên cứu thị trường và chuỗi giá trị.
Nhận ra “khoảng trống” trong ngành đồ uống
Năm 1994, trong một chuyến đi đến Hải Nam – tỉnh đảo phía Nam Trung Quốc – Guan Yuxiang nhận thấy nơi đây tập trung nhiều nhà máy sản xuất nước giải khát. Tuy nhiên, bao bì lon đồ uống của các nhà máy này lại chủ yếu được nhập khẩu từ Đài Loan và Hàn Quốc.
Với con mắt của người từng gắn bó lâu năm với sản xuất, bà nhanh chóng nhận ra đây là một khoảng trống lớn: Trung Quốc có năng lực sản xuất đồ uống, nhưng lại phụ thuộc vào bao bì từ bên ngoài. Nếu làm chủ được khâu này, doanh nghiệp nội địa hoàn toàn có thể chiếm lĩnh thị trường.
Với 300.000 NDT (khoảng 42.000 USD), Guan Yuxiang thành lập Công ty Bao bì ORG tại Hải Nam, tập trung vào sản xuất lon đồ uống. Công ty mua thiết bị từ Đài Loan, nhưng phía đối tác từ chối cung cấp thông tin kỹ thuật chi tiết, cho rằng công nghệ quá phức tạp đối với các doanh nghiệp Trung Quốc thời điểm đó.
Trải nghiệm này khiến bà rút ra một kết luận mang tính sống còn: trong ngành sản xuất, công nghệ chính là “chìa khóa sinh tử”.
41 lần gõ cửa Red Bull và bước ngoặt công nghệ
Bước ngoặt lớn đến vào năm 1995, khi Red Bull gia nhập thị trường Trung Quốc. Guan Yuxiang và cộng sự đã đến làm việc với Red Bull tổng cộng 41 lần để thuyết phục hợp tác.
Cuối cùng, Red Bull đồng ý đặt hàng ORG với điều kiện công ty phải áp dụng công nghệ phủ bột – tiêu chuẩn quốc tế khi đó nhưng còn rất mới mẻ tại Trung Quốc. Để đáp ứng yêu cầu, Guan Yuxiang thế chấp nhà máy nhằm nhập khẩu công nghệ phủ bột từ Singapore.
Đó là một quyết định đầy rủi ro, nhưng đơn hàng đầu tiên đã mở ra cánh cửa lớn. ORG nhanh chóng chứng minh được năng lực, từ đó trở thành nhà cung cấp lon đồ uống cho hàng loạt thương hiệu lớn như Tsingtao Brewery, Want Want và Jia Duo Bao. Riêng mối quan hệ hợp tác với Red Bull được duy trì suốt ba thập kỷ.
Từ xưởng 16 người đến đế chế tỷ USD
Trong suốt quá trình điều hành, Guan Yuxiang kiên định với chiến lược đầu tư cho nghiên cứu và phát triển. Nhờ đó, ORG hiện sở hữu hơn 100 bằng sáng chế – một con số hiếm thấy trong ngành bao bì.
Sau 30 năm, doanh nghiệp đã chuyển mình từ một xưởng sản xuất chỉ 16 nhân sự thành công ty niêm yết với hơn 4.000 nhân viên. Kể từ năm 2020, doanh thu hằng năm của ORG liên tục vượt 10 tỷ NDT, tương đương khoảng 1,4 tỷ USD, củng cố vị thế dẫn đầu trong ngành sản xuất lon đồ uống tại Trung Quốc.
Những thành tựu này giúp Guan Yuxiang nhận được nhiều giải thưởng ghi nhận đóng góp cho lĩnh vực kinh doanh và công nghiệp bao bì.
Thành công không chỉ đo bằng lợi nhuận
Bên cạnh kinh doanh, Guan Yuxiang còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội. Bà thành lập quỹ từ thiện hỗ trợ học sinh nghèo và quyên góp hơn 20 triệu NDT cho giáo dục.
Với bà, giá trị của thành công không chỉ nằm ở quy mô doanh nghiệp hay doanh thu, mà còn ở khả năng tạo ra cơ hội cho những người xuất phát từ khó khăn.
Bà nói: “Già đi là quy luật tự nhiên mà không ai có thể tránh khỏi. Nhưng điều thực sự định hình một con người là thái độ sống, đam mê và nhân cách.”
Khởi nghiệp ở tuổi 50, Guan Yuxiang đã chứng minh rằng giới hạn không nằm ở tuổi tác, mà ở việc con người có dám bước tiếp hay không. Từ một nữ công nhân nhà máy, bà đã xây dựng nên đế chế công nghiệp tỷ USD – bằng sự bền bỉ, lựa chọn đúng thị trường và niềm tin tuyệt đối vào sức mạnh của công nghệ.
shared via nytimes,
