Cerebras tăng 68% trong ngày đầu lên sàn, mở màn làn sóng IPO AI
18/05/26
 |
| Cerebras báo hiệu hàng loạt các đợt "IPO quy mô lớn" tiềm năng từ các công ty liên quan đến trí tuệ nhân tạo, bao gồm OpenAI, Anthropic và SpaceX của Elon Musk. Ảnh: Christie Hemm Klok |
Làn sóng IPO của các công ty trí tuệ nhân tạo bắt đầu bằng màn ra mắt đầy ấn tượng. Thứ Năm tuần trước, Cerebras, hãng sản xuất chip AI tại Thung lũng Silicon, chính thức giao dịch trên thị trường chứng khoán và lập tức thu hút sự chú ý lớn từ nhà đầu tư.
Cổ phiếu Cerebras mở cửa ở mức 350 USD, cao hơn rất nhiều so với giá IPO 185 USD. Kết thúc phiên, cổ phiếu tăng 68%, đạt 311,07 USD, đưa giá trị công ty lên 67 tỷ USD. Trong tuần trước khi lên sàn, Cerebras đã hai lần nâng giá chào bán từ mức sơ bộ 115 USD, đồng thời tăng số cổ phiếu dành cho nhà đầu tư. Nhờ vậy, công ty huy động được ít nhất 5,6 tỷ USD.
Từ đầu năm đến nay, theo Matt Kennedy, chiến lược gia cấp cao tại Renaissance Capital, đây là đợt chào bán cổ phiếu lớn nhất và là thương vụ ra mắt công nghệ lớn nhất toàn cầu kể từ năm 2019. Ông nhận định cơn bùng nổ IPO AI đang thật sự bắt đầu.
Tín hiệu cho loạt “siêu IPO” AI
Cerebras được xem là phát súng mở màn cho loạt thương vụ IPO tiềm năng từ các doanh nghiệp liên quan đến AI, trong đó có SpaceX, OpenAI và Anthropic. SpaceX, công ty tên lửa của Elon Musk, đã tự định giá hơn 1.000 tỷ USD và có thể lên sàn ngay trong tháng tới.
OpenAI và Anthropic, hai công ty phát triển các mô hình AI nền tảng và chatbot, cũng đang được giới đầu tư chờ đợi. Nếu lên sàn, các công ty này có thể tạo ra những thương vụ IPO lớn nhất lịch sử.
Sự quan tâm này phản ánh cơn sốt AI đang bao trùm thị trường công nghệ. AI hiện thay đổi phần mềm và lập trình, tác động đến cạnh tranh địa chính trị, hạ tầng dữ liệu và chiến lược đầu tư của các tập đoàn lớn. Google, Meta và Microsoft đang rót hàng tỷ USD vào trung tâm dữ liệu để phục vụ phát triển AI, đồng thời hợp tác với những công ty như OpenAI và Anthropic để giành lợi thế trong cuộc đua công nghệ.
Thách thức vị thế Nvidia
Cơn sốt AI đã đưa Nvidia, nhà sản xuất chip AI lớn nhất thế giới, trở thành tập đoàn đại chúng giá trị nhất toàn cầu. Cerebras là một trong những doanh nghiệp đang tìm cách thách thức sự thống trị ấy.
Có trụ sở tại Sunnyvale, California, Cerebras sản xuất các chip máy tính tiên tiến dùng để huấn luyện mô hình AI. Công ty nổi tiếng với loại chip mà họ gọi là lớn nhất từng được chế tạo, có kích thước gần bằng chiếc đĩa ăn và lớn gấp khoảng 100 lần chip thông thường. Loại chip này được thiết kế cho trung tâm dữ liệu, nhằm tăng tốc quá trình phát triển AI.
Cerebras được thành lập năm 2015 bởi Andrew Feldman, lãnh đạo ngành bán dẫn, cùng các “cựu binh” trong lĩnh vực chip gồm Jean-Philippe Fricker, Michael James, Gary Lauterbach và Sean Lie. Từ năm 2019, công ty bắt đầu bán chip và đã huy động hơn 2,55 tỷ USD vốn mạo hiểm từ các nhà đầu tư như Benchmark và Foundation Capital. Trước IPO, Cerebras được định giá 23 tỷ USD trên thị trường tư nhân.
Theo Feldman, khi Cerebras bắt đầu bán sản phẩm, thị trường chưa quan tâm vì chưa sẵn sàng. Bước ngoặt đến trong nửa đầu năm 2025, khi các mô hình AI trở nên đủ thông minh để tạo giá trị thực tế. Ông nói hoạt động kinh doanh của Cerebras đã “bùng nổ” trong năm ngoái. IPO lần này cũng biến Feldman thành tỷ phú.
Cơ hội lớn, rủi ro tập trung khách hàng vẫn còn
Năm 2024, Cerebras từng nộp hồ sơ IPO nhưng sau đó rút kế hoạch và không có lời giải thích nào. Khi đó, công ty phụ thuộc nặng vào khách hàng kiêm nhà đầu tư là G42, công ty AI được UAE hậu thuẫn. Trong nửa đầu năm 2024, G42 chiếm 87% doanh thu của Cerebras.
Thương vụ với G42 từng được trình lên Ủy ban Đầu tư Nước ngoài tại Mỹ để xem xét rủi ro an ninh quốc gia. Sau khi được thông qua, Cerebras vẫn hoãn IPO.
Lần này, Cerebras lên sàn trong bối cảnh nhu cầu sức mạnh tính toán cho AI tăng mạnh. Công ty đã ký thỏa thuận với Amazon và OpenAI, nhưng vẫn phụ thuộc vào nhóm khách hàng lớn. Năm ngoái, G42 chiếm 24% doanh thu, Đại học Trí tuệ Nhân tạo Mohamed bin Zayed tại UAE chiếm 62%.
Dù vậy, bức tranh tài chính đã cải thiện rõ rệt. Năm 2025, Cerebras đạt doanh thu 510 triệu USD, tăng từ 290 triệu USD năm 2024. So với khoản lỗ 482 triệu USD một năm trước đó, công ty lãi 238 triệu USD.
Màn ra mắt của Cerebras cho thấy nhà đầu tư vẫn sẵn sàng đặt cược lớn vào hạ tầng AI. Nhưng cùng với định giá cao là câu hỏi quen thuộc, liệu những công ty AI mới lên sàn có thể biến cơn sốt thị trường thành tăng trưởng bền vững hay không.
shared via nytimes,
