Tranh cãi về trợ cấp tiền mặt không điều kiện: Tiền có thực sự giúp trẻ em nghèo phát triển?
29/07/25
 |
| Nhiều đảng viên Dân chủ thúc đẩy việc khôi phục chương trình từ nhiệm kỳ của cựu Tổng thống Joseph R. Biden Jr. cung cấp cho hầu hết các gia đình có trẻ em khoản trợ cấp hàng tháng lên tới 300 USD cho mỗi trẻ trong một năm vào năm 2021. |
Nghiên cứu quy mô lớn đầu tiên: Trợ cấp tiền mặt không cải thiện sự phát triển của trẻ nhỏ
Một nghiên cứu quy mô lớn kéo dài bốn năm với tên gọi Baby’s First Years vừa công bố kết quả đáng ngạc nhiên: trợ cấp tiền mặt hàng tháng trị giá 333 USD cho các gia đình nghèo không mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc cải thiện sự phát triển của trẻ nhỏ. Điều này đi ngược lại với kỳ vọng của nhiều nhà nghiên cứu cũng như những người ủng hộ chính sách thu nhập cơ bản không điều kiện.
Theo kết quả nghiên cứu, nhóm trẻ em có cha mẹ nhận khoản trợ cấp cao không có sự khác biệt đáng kể so với nhóm đối chứng – những trẻ em có cha mẹ chỉ nhận được 20 USD mỗi tháng. Cụ thể, các chỉ số như khả năng ngôn ngữ, hành vi, khả năng điều hành, kỹ năng tiền đọc viết, nhận thức không gian và hoạt động não bộ liên quan đến phát triển nhận thức đều không có sự vượt trội.
Giáo sư kinh tế Greg J. Duncan thuộc Đại học California, Irvine – một trong sáu trưởng nhóm nghiên cứu chia sẻ: “Tôi thực sự bất ngờ – tất cả chúng tôi đều rất bất ngờ. Số tiền ấy không tạo ra khác biệt.”
Bối cảnh chính sách và kỳ vọng đặt vào trợ cấp tiền mặt
Trước đó, trong năm 2021, chính quyền Tổng thống Biden đã thử nghiệm mở rộng chính sách tín dụng thuế trẻ em bằng cách gửi trực tiếp tiền mặt hàng tháng lên tới 300 USD cho mỗi trẻ em, nhằm ứng phó với đại dịch và giảm nghèo. Chính sách này được ca ngợi khi giúp tỷ lệ nghèo ở trẻ em giảm xuống mức thấp kỷ lục, nhưng chưa từng được đánh giá nghiêm ngặt về tác động phát triển của trẻ như nghiên cứu mới đây.
Chính phủ và các nhà hoạch định chính sách từng kỳ vọng rằng, bằng cách giảm áp lực tài chính cho các bậc cha mẹ, trẻ em sẽ có cơ hội phát triển tốt hơn nhờ môi trường nuôi dạy ổn định hơn. Nhiều bằng chứng gián tiếp trước đây đã củng cố giả thuyết rằng nghèo đói trực tiếp gây tổn hại đến sự phát triển của trẻ, và việc hỗ trợ thu nhập sẽ giúp đảo ngược xu hướng này.
Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu hiện tại đang khiến niềm tin đó bị lung lay.
Chi tiết thiết kế nghiên cứu: Quy mô, cách tiến hành và chỉ số đánh giá
Nghiên cứu Baby’s First Years được tài trợ 22 triệu USD từ Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ và các tổ chức tư nhân. Nhóm nghiên cứu tuyển chọn 1.000 bà mẹ có thu nhập thấp, mới sinh con tại New York, New Orleans, khu vực Omaha và Minneapolis-St. Paul. Hơn 80% người tham gia là người da màu, phần lớn chưa kết hôn.
Họ được chia ngẫu nhiên thành hai nhóm: một nhóm nhận 333 USD/tháng và nhóm còn lại chỉ nhận 20 USD. Tất cả khoản tiền này không kèm theo điều kiện gì về cách sử dụng. Sau bốn năm, các nhà khoa học đánh giá sự phát triển của trẻ thông qua bảy chỉ số đã định sẵn từ đầu bao gồm phát triển ngôn ngữ, kỹ năng điều hành, hành vi xã hội – cảm xúc, kỹ năng học trước khi biết đọc, nhận thức không gian và hoạt động não bộ đo bằng điện não đồ.
Tuy nhiên, trên tất cả các thước đo này, nhóm trẻ nhận hỗ trợ tiền mặt cao không cho thấy sự vượt trội nào đáng kể.
Một số thay đổi nhỏ trong hành vi cha mẹ và chi tiêu
Bên cạnh các chỉ số đánh giá trẻ em, nhóm nghiên cứu cũng ghi nhận một số tác động nhẹ đến hành vi cha mẹ. Cụ thể, các bà mẹ trong nhóm nhận trợ cấp cao chi tiêu nhiều hơn khoảng 68 USD/tháng cho các mặt hàng liên quan đến trẻ em như sách, đồ chơi và quần áo. Thời gian dành cho các hoạt động phát triển như đọc sách và chơi cùng trẻ cũng cao hơn khoảng 5%.
Đáng chú ý, những lo ngại của phe bảo thủ – rằng các khoản trợ cấp không điều kiện sẽ bị lạm dụng hoặc khiến cha mẹ lười làm việc – không hề xảy ra. Không có sự khác biệt đáng kể nào giữa hai nhóm về mức tiêu thụ rượu, thuốc lá hay tỷ lệ tham gia lao động. Thậm chí, các bà mẹ nhận tiền nhiều có xu hướng giảm làm việc toàn thời gian trong thời kỳ đại dịch – điều mà nhóm nghiên cứu coi là dấu hiệu tích cực khi phụ huynh có thể linh hoạt hơn để chăm sóc con cái.
Tuy nhiên, một kết quả gây khó hiểu khác là mức độ căng thẳng tâm lý của các bà mẹ trong nhóm nhận trợ cấp cao lại tăng cao hơn. Các nhà nghiên cứu suy đoán rằng áp lực phải trở thành “phụ huynh lý tưởng” khi có nguồn lực tài chính có thể là nguyên nhân khiến họ lo lắng nhiều hơn.
Các lập luận ủng hộ và phản đối từ giới học thuật và chính sách
Kết quả nghiên cứu nhanh chóng được cả hai phía trong tranh luận chính sách sử dụng làm dẫn chứng.
Ông Robert Doar, Chủ tịch Viện Doanh nghiệp Hoa Kỳ (AEI), nhận định: “Nghiên cứu này cho thấy tiền bạc không đủ để cải thiện cuộc sống của trẻ em. Cần có thêm vai trò từ lao động, mô hình gia đình và môi trường xung quanh.” AEI từ lâu đã phản đối các chính sách thu nhập cơ bản, cho rằng điều đó khiến người nghèo mất động lực làm việc và mất kết nối xã hội.
Tương tự, ông Robert Rector – chuyên gia tại tổ chức bảo thủ Heritage Foundation ca ngợi thiết kế nghiêm ngặt của nghiên cứu và tuyên bố kết quả này “đã phá tan lập luận ủng hộ trợ cấp không điều kiện”.
Trong khi đó, những người ủng hộ chính sách thu nhập cơ bản lại nhìn nhận vấn đề từ một hướng khác. Ông Arloc Sherman – chuyên gia tại Trung tâm Ngân sách và Ưu tiên Chính sách (CBPP) nhấn mạnh rằng đại dịch có thể đã làm sai lệch kết quả nghiên cứu và không thể dùng một nghiên cứu đơn lẻ để phủ định hàng trăm nghiên cứu trước đây cho thấy thu nhập có mối liên hệ mật thiết với sức khỏe, học vấn và sự phát triển của trẻ em.
Tiến sĩ Jane Waldfogel – Giáo sư Đại học Columbia và tác giả cuốn sách Child Benefits: The Smart Investment for America’s Future chỉ ra rằng khoản trợ cấp trong nghiên cứu này chỉ là 333 USD cho cả gia đình, thấp hơn nhiều so với mức 300 USD/trẻ em trong chương trình năm 2021. “Khoản trợ cấp đó đơn giản là không đủ để xóa bỏ khó khăn tài chính,” bà khẳng định.
Giới hạn của nghiên cứu và khả năng ảnh hưởng về sau
Ngoài ảnh hưởng của đại dịch, một yếu tố khác khiến kết quả nghiên cứu có thể chưa đầy đủ là thời gian theo dõi mới chỉ kéo dài bốn năm và tập trung vào giai đoạn trước tuổi đi học. Một số nhà nghiên cứu cho rằng tác động tích cực – nếu có – có thể xuất hiện muộn hơn khi trẻ vào trường.
Hơn nữa, nhiều yếu tố xã hội – từ trường học kém chất lượng, khu dân cư nguy hiểm đến thiếu hình mẫu tích cực có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ nhiều hơn số tiền 300 USD mỗi tháng. “Số tiền ấy liệu có thể giải quyết tất cả những vấn đề đó không?” nhà kinh tế Michael R. Strain thuộc AEI đặt câu hỏi và tự trả lời: “Tôi không nghĩ vậy.”
Một yếu tố cũng đáng chú ý là: ban đầu, nhóm nghiên cứu từng công bố một báo cáo sơ bộ ghi nhận một số hoạt động thần kinh tích cực ở trẻ sơ sinh thuộc nhóm nhận tiền cao. Tuy nhiên, kết quả đó không kéo dài, và trong lần đánh giá mới nhất, cả hai nhóm cho thấy hoạt động não bộ tương đồng về chỉ số tần số cao vốn được xem là một chỉ báo cho phát triển nhận thức.
Bà Sarah Halpern-Meekin – nhà xã hội học từ Đại học Wisconsin-Madison, người phụ trách các cuộc phỏng vấn phụ huynh cho biết: “Các bà mẹ không nghĩ rằng số tiền này vô nghĩa. Với họ, đó là cơ hội để mang lại cho con một món quà đặc biệt, một bữa ăn ngoài nhà hàng hoặc một chuyến đi sở thú – những trải nghiệm đầy ý nghĩa.”
Một góc nhìn thay đổi từ chính người đứng đầu nghiên cứu
Điều thú vị là ông Greg J. Duncan – một trong những chuyên gia hàng đầu về nghèo đói trẻ em và là người tin tưởng vào hiệu quả của các chương trình an sinh như Medicaid, tem phiếu thực phẩm và tín dụng thuế thu nhập đã phải điều chỉnh lại quan điểm sau nghiên cứu lần này.
“Có bằng chứng vững chắc rằng các chương trình an sinh khác đã giúp giảm nghèo liên thế hệ,” ông nói. “Nhưng với hình thức trợ cấp tiền mặt không điều kiện, có vẻ như hiệu quả không giống như vậy. Chúng ta phải đối diện với sự thật ấy.”
Dù nhóm nghiên cứu chưa đưa ra lời giải thích thuyết phục cho kết quả bất ngờ, họ cam kết sẽ tiếp tục theo dõi nhóm trẻ này trong vài năm tới để xác định liệu tác động tích cực có xuất hiện muộn hơn. Dữ liệu về giai đoạn học đường, tương tác xã hội và thành tích học tập sẽ là những chỉ báo quan trọng tiếp theo.
shared via nytimes,
