Lễ tiễn đưa Book World của The Washington Post
24/02/26
 |
| Michael Dirda, nhà phê bình sách kỳ cựu của tờ Washington Post, vinh danh chuyên mục Book World bị đóng cửa hồi đầu tháng này trong bối cảnh sa thải hàng loạt. Ảnh: Caroline Gutman. |
Một phụ trương sách khép lại
Tối thứ Bảy tại Washington, D.C., hàng trăm người tụ họp tiễn đưa Book World, mục sách của The Washington Post. Trong bối cảnh tòa soạn tiến hành các đợt sa thải diện rộng, phụ trương chính thức bị đóng cửa. Buổi gặp gỡ mang hình thức tưởng niệm, đồng thời phơi bày cảm giác bất an của giới làm nghề khi mảng nội dung từng đại diện cho chiều sâu văn hóa bị xóa khỏi cấu trúc sản phẩm của một nhật báo lớn.
Politics and Prose chật kín người trong nghề
Khán phòng là chi nhánh chính của Politics and Prose, hiệu sách nổi tiếng tại thủ đô. Nhà báo, chuyên gia chính sách, người viết diễn văn, cùng các cựu trợ lý chính trị lấp kín không gian, lắng nghe những người từng tạo dựng Book World nhắc lại vai trò của mục sách. Marie Arana, biên tập viên lâu năm, nhận xét phụ trương là “viên ngọc đã biến mất”. Bà xuất hiện cùng các cây bút phê bình và các tác giả từng là gương mặt chủ lực như Ron Charles, Michael Dirda và Carlos Lozada, người hiện viết mục bình luận cho The New York Times. Arana miêu tả họ như “đoàn kỵ binh đáng gờm của trí tuệ”.
Arana đặt sự kiện vào bối cảnh tranh chấp giá trị công cộng, các lệnh cấm sách, sự thật bị làm nhẹ, và những đòn công kích nhắm vào báo chí nghiêm túc. Bà nhắc tới The Washington Post như một thể chế báo chí từng thuộc nhóm được kính trọng nhất nước Mỹ, và đang phải trải qua cuộc “phá dỡ hàng loạt” chưa từng có.
Trang trọng chuyển sang hài đen
Người tham dự tràn ra cả lối đi, tựa tay lên các kệ sách đứng độc lập, rướn người tìm chỗ nhìn. Sau vài phút khai mạc, Bob Woodward, nhà báo điều tra, phó biên tập của The Post và một trong các diễn giả bước vào, len qua các hàng ghế, dừng lại chào khẽ những gương mặt quen. Khi lên bục, Woodward gọi việc đóng cửa Book World là “một trong những bi kịch của thời đại chúng ta”.
Nora Krug, biên tập viên và cây bút của The Post gần 20 năm, mặc đồ đỏ để ủng hộ công đoàn của tờ báo. Krug nối sự suy tàn của mục sách với các chấn động kinh tế rộng hơn ở Washington, đặc biệt trong các công việc chính phủ. Krug nói: “Tôi nghĩ một số người trong các bạn đã trải qua điều tương tự, hoặc biết ai đó đã trải qua trong thời DOGE, giờ tôi có cảm giác trực diện hơn về việc đó.”
Không khí liên tục đổi sắc thái. Từ trang trọng chuyển sang hài đen, thứ quen thuộc của lớp nhà báo lâu năm. Ron Charles, người kết thúc phần phát biểu chuẩn bị sẵn, nói khô khan: “Tôi không biết vì sao tôi lại hồi hộp. Họ định làm gì, sa thải tôi à?”
Phẫn nộ giữ ở mức lịch thiệp
Dù giọng điệu nhã nhặn, sự bực bội vẫn hiện diện rõ. Với nhiều người, câu chuyện mang tính cá nhân. Brad Graham, người giới thiệu chương trình, sở hữu Politics and Prose cùng vợ, Lissa Muscatine. Cả hai đều từng là nhà báo của The Post. Graham nói: “Điều này vừa đau lòng vừa khiến người ta nổi giận, đây là cú đánh vào thế giới văn chương, để lại thêm khoảng trống văn hóa trong nền dân chủ đang xói mòn đáng báo động.”
Warren Bass, nhà báo kiêm học giả, cựu biên tập viên Book World và một trong những người tổ chức, đọc các tuyên bố thay mặt những gì ông gọi là “ba titan của The Washington Post”. trong đó, Martin Baron, cựu tổng biên tập, viết: “Thật khó để nghĩ tới, và khó để tha thứ, cho quyết định cắt đứt mối quan hệ của The Post với sách.”
Độc giả “thỉnh thoảng” vẫn thấy mất mát
Sự kiện không chỉ dành cho nhóm “đọc đều mỗi tuần”. Merilyn Francis, chuyên gia chính sách y tế sống ở Washington 20 năm, cho biết bà chỉ thỉnh thoảng đọc Book World nhưng vẫn đến. Francis nhận xét nội dung có “nhiều liên quan tới những gì diễn ra trong cộng đồng”.
Buổi tối kết thúc bằng phần hỏi đáp, hiếm gặp ở một “lễ tang”. Một người hỏi làm sao thực hành chủ nghĩa tư bản có trách nhiệm. Một người khác nhắc triết gia Hy Lạp Heraclitus khi đặt vấn đề công nghệ sẽ tác động tới tương lai việc viết.
Câu hỏi cuối đến từ một người 23 tuổi mới chuyển tới Washington, hy vọng trở thành nhà báo. Cô lo nhiều bạn đồng trang lứa chưa hiểu độ sâu của các đợt cắt giảm và cách giúp thế hệ trẻ nhận ra tầm quan trọng của báo chí di sản Mỹ. Cả phòng vỗ tay, nhưng không ai có câu trả lời sẵn.
Bức tranh ngành: Cắt giảm, co hẹp, dịch chuyển nền tảng
Sự kiện giống một cuộc trưng cầu về tình trạng báo chí Mỹ. Tháng này, hơn 300 nhà báo bị sa thải khỏi The Post. Nhiều người trong số đó ngồi dưới khán phòng, gặp nhau sau chương trình với vẻ bàng hoàng.
Ở quy mô rộng hơn, đưa tin văn chương trong các nhật báo quốc gia đang thu hẹp. Từng trở lại bản in năm 2022 sau hơn một thập kỷ “đóng băng”, Book World là một trong những mục sách độc lập cuối cùng của nước Mỹ. Tháng 9, Associated Press đã cắt phần điểm sách .
Nhiều nhà phê bình kỳ cựu tìm lối ra khác. Trong phần phát biểu do Bass đọc, Don Graham, cựu nhà xuất bản của The Post, kêu gọi khán giả đăng ký nhận bản tin mới của Ron Charles trên nền tảng Substack. Khi hỏi ai đã đăng ký, khoảng một phần tư khán phòng giơ tay.
John Williams, biên tập viên gần nhất của Book World và từng làm việc tại The New York Times Book Review, nói đùa Charles sẽ “còn mắn đẻ hơn trên Substack so với khi ở tòa soạn”. Dữ kiện đi kèm củng cố câu nói, từ khi bị sa thải, Charles đã đăng sáu bài trên nền tảng này. Bài mới nhất, đề ngày 20/2, điểm hai cuốn phi hư cấu mới, tiêu đề ngắn gọn: “Tôi còn quan trọng không?”
shared via nytimes,
