Người gác cổng im lặng của CBS News
24/06/26
 |
| Tháng 9, CBS News bổ nhiệm Kenneth R. Weinstein (ảnh chụp năm 2024) làm người phụ trách giải quyết khiếu nại của đài theo thỏa thuận với Ủy ban Truyền thông Liên bang. Ảnh: Michael Brochstein |
Một vai trò sinh ra để lên tiếng
Khi các tổ chức tin tức trên thế giới bị chỉ trích, họ thường tìm đến chức danh đặc biệt: người giám sát độc lập trong nội bộ (ombudsman); đảm nhiệm điều tra cách tòa soạn đưa tin, đánh giá khiếu nại và công bố kết luận trước công chúng. Vai trò ấy tồn tại nhằm bảo vệ niềm tin, tài sản quan trọng nhất của báo chí.
Năm ngoái, nhưng khi CBS News bổ nhiệm một ombudsman theo thỏa thuận với Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (F.C.C.), mạng tin tức này lại chọn cách khác. CBS trao vai trò đó cho Kenneth R. Weinstein, với nhiệm vụ chuyển các khiếu nại theo cách riêng tư tới ban điều hành. Trong thông báo tuyển dụng, ông được miêu tả như “người vận động độc lập, nội bộ cho tính liêm chính và minh bạch báo chí”.
Vấn đề ở chỗ, giữa lúc CBS News bị rung chuyển bởi tranh cãi nội bộ, đặc biệt quanh chương trình “60 Minutes”, người được giao nhiệm vụ bảo vệ tính minh bạch ấy gần như không xuất hiện trước công chúng. Một số chuyên gia truyền thông nhận định Paramount, công ty mẹ của CBS News, thực chất thuê “chú chó canh gác nhưng không sủa”.
Chín tháng không tiếng nói công khai
Trong chín tháng kể từ khi được bổ nhiệm, ông Weinstein chưa đưa ra tuyên bố công khai nào về cách CBS News đưa tin hay về các tranh cãi. Ba nhân viên cho biết ông cũng không gửi hướng dẫn hoặc phản hồi nào tới toàn bộ nhân sự qua email hay bản ghi nhớ. Hai người nói ông từng cho một số nhân viên biết lịch làm việc một ngày/tháng, dù một người nói ông vẫn trả lời câu hỏi ngoài ngày làm việc định kỳ đó.
Theo Jeffrey Dvorkin, cựu ombudsman của NPR và là tác giả sổ tay cho Organization of News Ombuds and Standards Editors, hầu hết ombudsman có vai trò đối diện công chúng rõ ràng hơn nhiều. Sổ tay này viết ombudsman nên báo cáo với công chúng, thường qua chuyên mục hằng tuần hoặc khung thời gian được hai bên thống nhất.
Ông Dvorkin nhận xét nếu ông Weinstein từng hứa “gìn giữ niềm tin công chúng”, một phần của việc đó phải là nói với công chúng. Nếu CBS không yêu cầu ông công bố, câu hỏi đặt ra là chức danh ấy tồn tại để làm gì, và bằng cách nào ombudsman có thể chuyển tải mối quan ngại của công chúng cả trong nội bộ lẫn bên ngoài.
Paramount phản bác, ông Weinstein vẫn làm việc đúng chức trách. Công ty cho biết ông có nhiệm vụ xem xét các quan ngại về tin bài và nội dung của CBS News thông qua quy trình rõ ràng ngay từ đầu. Từ tháng 9, ông độc lập đánh giá các vấn đề được gửi đến và, khi phù hợp, thảo luận với lãnh đạo CBS News và Paramount Skydance. Sau khi ông Weinstein nêu các vấn đề tiềm tàng với lãnh đạo Paramount, chính họ quyết định có chuyển tiếp tới CBS News hay không.
‘60 Minutes’ và cuộc khủng hoảng bên trong
Sự im lặng ấy trở nên đáng chú ý hơn vì CBS News đang ở trong giai đoạn bất ổn. Từ khi ông Weinstein được bổ nhiệm, Bari Weiss, tổng biên tập mới của mạng tin tức,bị ba nhà báo nổi bật của “60 Minutes” cáo buộc đưa thiên kiến chính trị vào các câu chuyện. Bà Weiss đã sa thải cả ba người trong cuộc cải tổ tại chương trình. Ba phóng viên còn lại nói họ ở lại chỉ vì không muốn chương trình chết. CBS News phủ nhận cáo buộc can thiệp biên tập.
Nhiều tòa soạn đã loại bỏ vị trí ombudsman. Năm 2017, The New York Times bỏ chức danh này vì cho rằng nó đã lỗi thời trong kỷ nguyên chỉ trích trực tuyến tức thì. Một số tổ chức khác viện dẫn nguồn lực suy giảm. Trong 1/4 thế kỷ qua, ngoài The Times, The Washington Post, ESPN và The Boston Globe cũng chấm dứt vai trò phê bình nội bộ. NPR và PBS nằm trong số ít tổ chức tin tức Mỹ còn duy trì biên tập viên công chúng toàn thời gian.
Trường hợp CBS khác ở chỗ vai trò này ra đời từ thỏa thuận quản lý. F.C.C. công bố việc lập ombudsman của CBS News khi phê chuẩn thương vụ Skydance mua lại Paramount vào tháng 7. Mùa thu năm trước, chủ tịch F.C.C. Brendan Carr trước đó điều tra khiếu nại về cuộc phỏng vấn của “60 Minutes” với Phó tổng thống Kamala Harris. Ông cho phép thương vụ sau khi công ty đồng ý tuyển ombudsman trong hai năm nhằm đánh giá các khiếu nại về thiên kiến. Tổng thống Trump đã kiện Paramount về cuộc phỏng vấn này; các tổ chức bảo vệ tự do báo chí nói tranh cãi là vô căn cứ. Ông Carr cho biết động thái này “thúc đẩy minh bạch và tăng trách nhiệm giải trình”.
Người dễ liên hệ, nhưng không trả lời công khai
Tháng 9, Paramount chọn ông Weinstein, nhân vật kỳ cựu của Hudson Institute, viện nghiên cứu thiên hữu tại Washington. Dù chưa có kinh nghiệm giám sát tin tức, ông từng phục vụ trong hội đồng của U.S. Agency for Global Media, cơ quan liên bang độc lập phụ trách các tổ chức truyền thông dân sự do chính phủ Mỹ hỗ trợ như Voice of America. Tại đó, ông làm việc cùng Jeff Shell, người sau này trở thành chủ tịch Paramount.
Về hình thức, ông Weinstein không khó tiếp cận. CBS News lập website cho khán giả gửi khiếu nại, ẩn danh hoặc ghi tên. Một người cho biết nhiều phản ánh ông nhận được liên quan đến cách mạng này đưa tin về chiến tranh ở Gaza.
Ít nhất một yêu cầu gửi tới ông được công khai. Tháng 12, Jamie Raskin, Hạ nghị sĩ Dân chủ của Maryland, gửi thư đề nghị ông giải trình đầy đủ quá trình ra quyết định của CBS quanh cuộc phỏng vấn ông Trump vào tháng 11. Nhưng ông Weinstein không trả lời. Thay vào đó, tổng cố vấn pháp lý của Paramount gửi thư cho ông Raskin, giải thích cuộc phỏng vấn đã được biên tập vì lý do thời lượng.
Cũng trong tháng 12, sau khi Sharyn Alfonsi, phóng viên “60 Minutes” cáo buộc bà Weiss can thiệp vào câu chuyện, các nhà phê bình truyền thông công khai đặt câu hỏi liệu ông Weinstein có lên tiếng hay không. Brian Stelter của CNN viết trên mạng xã hội, tự hỏi ombudsman của CBS News có bình luận về chuyện này hay không. Eric Deggans, giáo sư báo chí và đạo đức truyền thông tại Washington & Lee University, cũng hỏi liệu bà Weiss có bao giờ giải thích chính xác vì sao rút câu chuyện, hay ombudsman mới của CBS News có xuất hiện hay không. Cho đến nay, câu trả lời vẫn là im lặng.
shared via nytimes,
